Houtwal.be --> Fruit ABC-encyclopedie --> Overzicht ziekten en plagen - > Slakkenschade voorkomen: 10 tips voor een tuin zonder slakkenslijm!
Door
Guy De Kinder - www.houtwal.be
Bij regenachtig en warm weer is er in
de meeste tuinen veel schade van slakken. Een zachte winter is gunstig voor het
overleven van vele slakken. Sommige planten zijn bijzonder aantrekkelijk voor
slakken. Aardbeien, Hosta en sla zijn meestal erg gegeerd door de slakken. De
meest voorkomende naaktslakken zijn de Spaanse wegslak en de kleine akkerslak.
Verder zijn er diverse huisjesslakken, maar meestal zijn deze minder schadelijk
dan de naaktslakken. Slakkenkorrels geven niet altijd een goed resultaat en
kunnen soms schadelijk zijn voor vogels, kinderen en huisdieren.
Biervallen en barrières van koperdraad, droog materiaal zijn
natuurvriendelijker. Biologisch zijn slakken te bestrijden met aaltjes.
Slakkendodende middelen worden mollusciciden genoemd.
Typische slakkensporen op de grond en de plantendelen.
Aangevreten bladeren
Jonge plantjes waarvan enkel de stengel of de bladnerven overblijven.
Soms is slakkenvraat moeilijk te onderscheiden van rupsenvraat. Indien er
glinsterende slijmsporen te vinden zijn, dan is de schade meestal door slakken
veroorzaakt. De gaten in de bladeren zijn bijzonder ruw.
Van de kleinere
slakkensoorten zijn de slijmsporen meestal bijna niet te zien.
- Aardbeiplanten en aardbeivruchten
- Jong plantgoed van druiven, kiwi, frambozen, braambes
- Ook bodembedekkers onder fruitbomen zoals Vinca (maagdenpalm) en Tagetes (afrikaantjes) zijn erg gegeerd door slakken.
Heel graag gegeten plantensoorten zijn o.a.: Callicarpa, Choisya ternata, Dahlia, Datura (Brugmansia), Elaeagnus, Euonymus, Hedera, Helianthus, Hosta, Hydranga, Iris, Magnolia, Mahonia, Pieris, Primula, Pulmonaria, Salvia, Skimmia, Smeerwortel (Symphytum officinale), Vinca en Wisteria.
Meestal beperken slakken zich tot één type van voeding. Eenmaal een slak de smaak van één plantensoort gewoon is, dan zal zij vrijwel alleen dat voedsel nuttigen. Slakken eten tot de helft van hun lichaamsgewicht per dag. Huisjesslakken voeden zich vooral met rottende plantendelen, algen en wieren. Naaktslakken voeden zich met allerlei cultuurplanten. Zo kunnen naaktslakken de eerste schade aanbrengen, waarna huisjesslakken nadien de rottende bladeren verder opruimen.
Bieslook (Allium schoenoprasum)
Hysop (Hyssopus officinalis)
Knoflook (Allium sativum)
Munt (Mentha)
Oost-Indische kers (Tropaeolum majus)
Salie (Salvia officinalis)
Tijm (Thymus species)
Tomatenplanten (Lycopersicon esculentum)
Tuingeranium (Pelargonium zonale)
Venkel (Foeniculum)
Vingerhoedskruid (Digitalis)
- Kans op bladschimmels en bladval.
- Groeiverzwakking
- Kans op afsterven van jonge plantjes.
Egels, bruine kikkers, padden, mollen,
spitsmuizen, salamanders (vooral de Alpenwatersalamander), eenden en kippen
ruimen veel slakken op. Trek vogels aan door enkele bessenstruiken te
planten: rode trosbes, blauwe bessen, krentenboompje. Ook sommige vogels
zoals merels en lijsters eten af en toe naaktslakken. Lijsters hebben een
voorkeur voor huisjesslakken. Andere vogelsoorten eten af en toe kleine
slakjes.
De meeste gifsoorten die je in tuincentra kan
kopen doden ook de nuttige dieren zoals de regenwormen. Natuurlijke vijanden
van de slakken (vogels en egels) kunnen er ook ziek van worden. De meeste
slakkenlokazen zijn op basis van ijzerfosfaat, metaldehyde, methiocarb en
thiodicarb.
Producten op basis van ijzerfosfaat mogen ook in de biologische teelt
gebruikt worden.
In de handel is nu ook een natuurvriendelijk
biologisch product verkrijgbaar voor naaktslakken. Het bestaat uit eitjes van zeer
kleine parasitaire wormpjes (aaltjes). Meng het poeder met water en verspuit
het over de grond. De aaltjes trekken in de grond en gaan actief op zoek
naar slakken. De slakken worden geïnfecteerd en sterven snel af. Het product
is enkel schadelijk voor slakken en blijft ca 6 weken actief, zelfs bij
regenweer. Dit biologisch product is veilig voor kinderen, huisdieren en
vogels.
Plantenstroken die slakkenvrij zijn gemaakt, kan
u beschermen met een omheining van koperfolie, van ca 5 cm hoogte. Zelfs
bloempotten of kuipen kunnen ermee beschermd worden. De slakken gaan niet dood, maar
ze komen niet over de omheining.
Gedroogde zeewier rond uw plantjes leggen is ook
een goede bescherming. Zeewier is zoutrijk, zodat de slakken er niet over
kruipen.
Gedroogde tijm en scherpe hulstbladeren gestrooid rond uw plantjes zou ook
een bescherming geven. Ook koffiedik en gemalen koffie gestrooid rond
planten is zeer geschikt en zou sommige naaktslakken kunnen doden.
De bierval werkt ook prima. Graaf een potje met
donker bier enkele cm in de grond, zodat de rand ca 2 cm over de
grondoppervlakte komt. Slakken worden aangetrokken en verdrinken in het
bier. Om goed resultaat te hebben moet er per vierkante meter telkens één
bierval geplaatst worden. Dagelijks moeten de slakken uit de potjes bier
verwijderd en gedood worden.
In plaats van bierpotjes kunnen ook melkpotjes gebruikt worden.
's Avonds of 's nachts met een zaklantaarn de
slakken zoeken en verzamelen. Ook na een regenbui kan u best dit werkje
herhalen.
Leg enkele grote rabarberbladeren op de grond en
verzamel dagelijks de talrijke slakken die eronder schuilen.
Slakken hebben altijd vocht nodig om zich
verplaatsen. Een barrière van droog materiaal zoals stukjes eierschalen,
cacaodoppen, perlite, koffiedik, gedroogde tijm, kalk en basaltpoeder (lavameel) kan dus helpen. Maar als het veel
regent heeft dit weinig zin.
Maai de graskanten vanaf mei regelmatig zeer kort
af. Vandaar komen de eerste slakken naar uw lievelingsplanten. Hak of
schoffel bij droog weer zeer regelmatig en oppervlakkig tussen uw planten.
De bovenste grondlaag droogt uit en de slakken krijgen het moeilijker om
zich te verplaatsen.
Laat krielkippen lopen onder uw fruitbomen, zij ruimen ook veel ongewenste gasten op. Vooral in de winter en in het voorjaar zouden de kippen eens vrij moeten kunnen rondlopen in de tuin.
Ruim uw tuin regelmatig op. Slakken verbergen
zich graag tussen rottende plantenresten, stenen en afval, in en bij een
composthoop, vooral als deze plaatsen zich ook nog eens in de schaduw
bevinden en lang vochtig blijven.
Verwijder de laaghangende takken van
struiken en bomen, zodat de schuilplaatsen kunnen opdrogen.
Zorg voor lucht en licht rond de planten.
De grond kan dan ook opdrogen, en schoffelen is daarna goed mogelijk. Zo
schept u een goed klimaat waardoor veel planten gezonder blijven.
Knip regelmatig de graskanten, want
slakken verbergen zich onder overhangend gras.
Verwijder regelmatig het onkruid en maak
de grondkluiten fijn want hieronder verbergen slakken zichzelf en hun
eieren.
Schoffel of hak de tuin regelmatig zodat
de slakkeneieren vernietigd worden. Volwassen slakken kunnen zich moeilijk
verplaatsen op deze losse en droge grond.
Plantenziekten bronnen:
Tuinkrantenforum
Boek "Van Abelia tot Zwarte bonenluis" (Auteur: Paul Mertens)
Het
Nieuwsblad: "Daar komen de slakken!"
Weblinks plantenziekten, plagen en
gebrekziekten
Tuintaal & vaktaal
verklaring
Voor meer teeltinformatie:
Zie Groente & Fruit Encyclopedie!
Laatste aanpassingen op 04/09/10