Houtwal.be --> Fruitencyclopedie --> Bijzondere besvruchten -->Blauwe honingbes - Lonicera caerulea edulis

Fruit in de tuin: planten van bijzondere winterharde besvruchten

Vroeg rijpende blauwe honingbessen/ blauwe kamperfoelie
(Lonicera caerulea edulis)

Auteur : Guy de Kinder - www.houtwal.be

Lonicera caerulea edulis en Lonicera kamschatica of blauwe honingbessen zijn nieuwe fruitsoorten. Het zijn zeer winterharde, gezonde en sierlijke vruchtdragende vruchtheesters. De blauwe honingbessen iets gelijken op blauwe (bos)bessen (Vaccinium corymbosum). Door meerdere planten aan te planten zal de bessenproductie verbeteren. De eerste bessen rijpen vanaf half mei- begin juni.

Overzicht teelt van blauwe honingbes

Lonicera botanisch	Tabel teelt en rasoverzicht
Gebruik honingbes	Afbeeldingen

Blauwe honingbes of blauwe kamperfoelie botanisch:

Familie: Kamperfoeliefamilie - Caprifoliaceae
Tot dezelfde familie behoort de zwarte vlier/ Europese vlier (Sambucus nigra).

- De meeste Lonicera-soorten zijn gekende sierlijke klimplanten. Er zijn ook enkele groenblijvende heesters. Meer info hierover in het tuinkranten-archief.
- Van Lonicera chinensis worden in China de bladeren gegeten.
- Er zijn enkele ook enkele Lonicera-soorten met blauwzwarte besvruchten, welke goed bruikbaar zijn als vruchtgewas/ fruitgewas in de tuin:

Lonicera caerulea var. edulis, Lonicera caerulea var. cauriana (Sweet berry honeysuckle)
Lonicera kamschatica 'Sinyaya Ptitsa', `Goluboye Vereteno', `Gerda', `Fialka', `Morena'
Lonicera angustifolia (Garhwal Himalayas)

Sommige auteurs plaatsen alle eetbare blauwe honingbessen bij de Lonicera caerulea.

Etymologische betekenis van Lonicera caerulea edulis:

Lonicera: Naar Adam Lonitzer, 1528 - 1586; Duits medicus, die zijn naam latiniseerde; schrijver van een groot werk over natuurlijke historie.
caerulea: donkerblauw; blauwgroen (Latijn)
edulis: eetbaar
kamschatica (kamtschatica): afkomstig van Kamtschatka (N.O.-Azië).
angustifolia: smalbladig; met smalle bladeren (angustus = smal; folium = blad) (Latijn)

Zie ook het plantenwoordenboek met oorsprong en etymologie van plantennamen "ABC van het plantenlatijn. Betekenis van botanische plantennamen."

Teeltoverzicht van Lonicera - blauwe honingbes

Wetenschappelijke naam

Lonicera caerulea edulis
('George Bugnet', 'Maistar' en 'Mailon)

Lonicera kamtschatica
('Blue Velvet', 'Berry Blue', 'Blue Bells', Morena, Fialka)

Synoniemen
L.caerulea, (L.kamtschatica) L. villosa, L.orientalis var. longifolia,
(L.caerulea edulis?) (L.kamschatica)

Nederlandse naam
Eetbare honingbes, blauwe kamperfoelie Blauwe honingbes, eetbare bessen- kamperfoelie

Engels
Edible Honeysuckle, Blue Honeysuckle, Honeyberry, Sweet-berry Honeysuckle Edible honeysuckle, Edible Bush Honeysuckle,
waterberry

Duits (German)
Maibeere, Blaue Heckenkirsche, Geißblatt, Aalbaum, Lonizere, Maibeere, Blaue Heckenkirsche, Geißblatt, Aalbaum, Lonizere,

Herkomst
China en het Noorden van Euro-Azië, Rusland Czech Republic, Aziatisch deel van Rusland, Oost-Siberië

Hoogte
1-1.5m 1-1.8 m (1,5-2 m diameter)

Planttips
Plantafstanden voor hagen: 0.9 - 1.20 m;
Struiken: 1.80 m. Kruisbestuiving is nodig (2 rassen planten). Zon/ halfschaduw. Herfst-planting.
Jaarlijks mulchen met grove compost en hakselhout.
Standplaats zon of halfschaduw (Kan ook in de schaduw groeien). Goed gedraineerde, licht vochtige grond. Mulchen met compost of half verteerd mest is wenselijk. (Zone 3-7A). Kruisbestuiving nodig (2 honingbes-rassen planten).
Grond pH 4,5-7,5 (Zure, neutrale of alcalische gronden)

Plantkenmerken
Struik met gebogen, afhangende takken. Struik en bessen (honingbessen) lijken enigszins op blauwe bosbessen. De bloemen zijn tweeslachtig. Struikvormige, dicht vertakte, opgaande groei. Roodbruine afbladerende schors. Eivormig-rondachtige tot 8 cm lange frisgroene bladeren; Tweeslachtige bloemen. Vroeg vruchten. Vruchten 1-2 jaar na planten.

Gebruik
Zeer winterhard. Weinig vatbaar voor ziekten/ plagen. (Soms bladschade t.g.v. kevers) Deze blauwe honingbes kamperfoelie lijkt weinig vatbaar te zijn voor ziekten/ plagen.

Snoei
Verwijder zwakke, kruisende en neerhangende twijgen. Kruisende takken wegnemen.

Bloei
De kleine, witgele buisvormige bloemen zijn zeer vorstbestendig. Bloeitijd rond de maand maart. Bestuiving door hommels. Kleine, geelwitte, lichtgeurende bloemen in febr.-maart. Open bloemen weerstaan tot -8°C vorst.

Vruchten
Lichtblauwe, traanvormige bessen. Smakelijke, aangename zoete bessen.
Vogelbescherming is wenselijk. Donkerblauwe/ blauwzwarte, lichtbedauwde, langwerpige honingbessen van ca 1.25-2 cm grootte (1.5 -2 g). (Lijken op blauwe bosbessen). Dikste bessen van 'Berry Blue'
Vogelbescherming is nodig.

Rijptijd
mei-juni half mei

Gebruik van de Lonicera- honingbes:

De blauwzwarte vruchten van deze soort(en) hebben een aangename zoete smaak en worden voor verse consumptie en verwerking van oudsher door de locale bevolking geplukt.
Ze bevatten 6-8 % suiker, 2-3% vruchtzuur, mineralen, 40-70 mg vitamine-C per 100 g vrucht en ze zijn rijk aan vitamine-P-achtige verbindingen. De vruchten/ honingbessen worden tot sappen, jams, marmelade en moes verwerkt of vers als compote gegeten. Het hoge gehalte aan anthocyanen geeft aan de producten een intens donkere kleur.
Mogelijk zijn de bessen meer geschikt voor verwerking dan voor vers verbruik.