|
Overzicht
Hazelaars
zijn heel gemakkelijke struiken. Ze passen vooral in grotere tuinen.
Ze
zijn bruikbaar als breed en hoog uitgroeiende afsluiting.
Door meerdere
hazelnotenrassen aan te planten zal de bestuiving en vruchtzetting verbeteren.
Vanaf september kunnen de nootjes verzameld (opgeraapt) worden.
Vermeerdering door afleggen en door enten op de boomhazelaar die geen
wildopslag geeft.
Overzicht
onderwerpen:
Inleiding
Planttips voor hazelnoten
Snoeitips
R a s s e nkeuze bij hazelaars
Z i e k t en en plagen bij Corylus
Vertalingen
-
Hazelaars plantkundig
- Hazelnoten/ bosnoten (Corylus avellana, Corylus maxima) behoren tot de familie
Corylaceae (Betulaceae).- Corylus is een geslacht met 15 soorten winterharde, bladverliezende,
notendragende bomen en heesters. Verschillende soorten die om hun noten
worden gekweekt, brengen ook siervormen voort. De mannelijke katjes geven
in het voorjaar een sierlijk effect; ze zijn cilindervormig en hangend, en
bewegen heen en weer in de wind. De planten zijn eenhuizig en de kleine,
onopvallende, vrouwelijke bloemen bloeien in dezelfde tijd.
De bloemen worden
gevolgd door de hazelnoten, die in september en oktober rijpen. In 2007 zijn
de nootjes reeds vanaf begin september te verzamelen.
De bladeren zijn 7-14 cm groot, breed ovaal en de onderzijde is ruw.
- Hoogte: 3-6 m; bloei januari - februari. Vooral in grote tuinen zijn ze
bruikbaar.
- In het algemeen zijn bepaalde (gekende) hazelnootrassen
sterk aan te raden. Deze rassen kunnen vermeerderd zijn door enten,
maar eveneens door afleggen (marcoteren). Het enten van hazelnoten kan
gebeuren op de onderstam Corylus colurna (boomhazelaar of
kurkhazelaar). Deze onderstam
heeft het voordeel dat er geen hinderlijke opslag komt van
grondscheuten. De hazelnootjes kunnen wel kleiner zijn op deze hazelnotenonderstam.
Hazelaars zijn windbestuivers. Sommige mensen zijn allergisch voor de
stuifmeelpollen. (Hooikoorts veroorzakend)
Tips bij het planten van
hazelnotenstruiken
- De aanbevolen plantafstand is 5 x 3,5 m (4 x 2.5m)
(In een haag planten op 2 m). Deze afstand is o.a. afhankelijk van de
grondsoort en van het ras.
- Een zeer goed hazelnotenras is Corylus 'Webb's Prize Cob' .
- Om de hoogste productie te bekomen kan men planten op een diepe,
vochthoudende, luchtige grond.
Grond pH: 5 tot 7.5 (neutraal tot kalkrijk). Hazelaars kunnen op bijna
alle gronden groeien, maar waterzieke gronden zijn af te raden.
Licht: zon of halfschaduw.
- Kruisbestuiving wordt meestal aangeraden (Windbestuiver)
- Bij voorkeur plant men struiken met 3-5 takken.
- Snoeitijd: februari of juni.
- Snoeitips: weinig of niet snoeien, (lichte uitdunningssnoei);
- Groeivorm: struikvorm (of vaasvorm op stam)
- Vermeerdering kan door afleggen en door enten. (Zaaien wordt niet
aangeraden)
Enten kan in het voorjaar op (hazelnoten)onderstammen welke in groei getrokken zijn,
tijdens de maanden januari tot april. Als onderstam
kan men Corylus colurna (boomhazelaar/ Turkse hazelaar/
kurkhazelaar) gebruiken, welke
geen opslag geeft.
Snoeitips voor hazelaars
- De beste snoeitijd is eind februari of in
juni. Zie
snoeikalender fruitsoorten
- Snoeitips: hazelaars moeten weinig of niet
gesnoeid worden. Enkel
gebroken takken en schurende takken verwijderen. Uitdunningssnoei.
Indien nodig kunnen hazelaars ook na enkele jaren
tot tegen de grond afgezaagd worden. Dit gaat ten koste van de
productie gedurende enkele jaren.
Overzicht
hazelnootrassen:
(Een knipsel uit de "tuinkalender-database")
Gebruik: in grote tuinen.
Kruisbestuiving is meestal nuttig!
Belangrijke cultivars van hazelnoten zijn: 'Fertile de Nottingham', 'Géante de Halle', 'Rode
Zeller',
Hazelnotenras
|
Bestuivers
|
Vrucht
|
Plantkenmerken
|
'Louis Berger' (syn.
'Bergeri')
|
Zie
groente & Fruit Encyclopedie |
|
Zie
groente & Fruit Encyclopedie |
'Butler'
|
|
Kernen ontvliezen slecht. |
|
'Corabel'
|
|
|
|
'Cosford'
|
|
Een van de best smakende
rassen. |
|
'Ennis'
|
|
Zeer opvallende grote, ronde
noten. |
|
'Fertile de
Coutard' (syn. Barcelona)
|
|
|
|
'Fertile de
Nottingham'
|
|
|
|
'Frühe
Nottingham'
|
|
|
|
'Gunslebert'
|
|
middelmatig grote noten |
|
'Gustav's
Zeller'
|
|
Groot; langwerpig. |
|
'Halle'sche Riesen'
(syn.'Géante de
Halle', 'Merveille de
Bollwiller'))
|
|
Opvallend lange noten. |
|
'Impératrice
Eugénie'
|
|
|
|
'Impériale de
Trébizonde'
|
|
|
|
'Lang Tidlig
Zeller'
|
|
|
|
'Kentish Cob' (syn. 'Lange
Spaanse')
|
|
Zeer goede smaak. |
|
'Mortarella'
|
|
|
|
'Négret'
|
|
Klein, ovaal, iets plat
aan beide zijkanten. |
|
'Pauetet'
|
|
Klein, ovaal, unifrom, schaal
gestreept bruin. |
|
'Riccia di
Talanico'
|
|
|
|
'Rode Zellernoot'
|
|
|
|
'Tonda di
Giffoni'
|
|
Vrij groot, platronde vorm met
een diepe overlangse groef. |
|
'Webb's Prize
Cob'
|
|
|
|
'Willamette'
|
|
|
|
Corylus colurna
|
|
|
|
Corylus maxima
|
|
|
|
Corylus maxima 'Purpurea'
|
|
|
|
Corylus oblonga 'Zucker'
|
|
|
|
Ziekten en plagen bij hazelaars (Corylus).
Beschadiger
(Ned) (Syn.)
|
Beschadiger
(Latin)
|
Ziektebeeld
|
Beschadigings-
plaats
|
Tijdstip
schade
|
Voorkoming
schade
|
Tolerante
rassen
|
Gevoelige
rassen
|
Hazelnoot-
knopmijt
(Rondknopmijt)
|
Eriophyes
(Phytoptus) avellanae.
Phytocoptella
avellanae |
Meerdere
knoppen op de twijgen zijn ongewoon dik gezwollen (B).
Vooral tijdens de winter goed zichtbaar. Besmette knoppen sterven
af. |
Knoppen |
Begin
mei. |
Zie
groente & Fruit Encyclopedie |
Hazelnootboorder
(hazelnootmade)
|
Balaninus
(Curculio) nucum
Curculio
nucum |
De
kever zet een eitje af in de jonge hazelnoten (half mei - juni) De
witte bruinkoppige larven vreten de vruchten hol. Wormstekige noten
vallen af. |
Vruchten
(nootjes) |
half
mei en juni |
|
|
|
Bladluizen
(o.a. grote hazelaarsluis)
|
o.a.
Corylobium
avellanae |
Op
de bladonderzijde van de veredelde hazelnoten kan een sterke
luisaantasting zijn. |
|
Vanaf
vroege lente tot in de zomer. |
|
|
|
Bladsnuitkevers
|
Rhynchites-
en Phyllobius-bladsnuitkevers |
De
bladeren en de scheuten worden aangevreten, ook wordt een deel van
de bladschijf aangestoken en opgerold. |
De
bladeren en de scheuten worden aangevreten. |
april
- mei |
|
|
|
Nomenclatuur: hazelaars in diverse talen
WETENSCHAPPELIJKE
NAAM
|
Corylus
avellana L.
|
AFRIKAANS
|
haselneute |
ALBANIAN
|
lajthi |
BULGARIJE
|
(leschnik),obyknovena
leska |
DEENS
|
Hasselnod,
Hasselnöd, |
DUITS
(German)
|
Die Haselnuss,
Gemeine Hasel(nuB), Wald-Hasel, ZellernuB, LambertsnuB, Haselstrauch |
ENGLISH
|
Hazelnut, Nut,
hazel commun, cob-nut tree, hazelnut tree, filbert crazy, European
Filbert |
ESPERANTO
|
avelo
(hazelnoot), avelarbo (hazelaar) |
FINS
|
pähkinä,
pähkinäpensas |
FRANCAIS-France
(French)
|
La Noisette,
noisetier commun, coudrier; aveline (vrucht), (noisetier des bois) |
FRANCAIS-WALLON
Belgique
|
neujhe (vrucht) "neujhtî" of "côrî" (boom). |
FRANCAIS-WALLON
Dialecte (Belgique)
|
neuhe / neűhî; noűjčte, noűjčtî, côrîye |
GRIEKS
(Greek)
|
foundouki, (to
funduki) |
HONGAR
(Hungarian)
|
mogyoró,
közönséges mogyoró, mogyoró(fa) |
ITALIAANS
|
Nocciuolo,
avellano; avellana, nocciola (vrucht); nocella |
KROATISCH
(Croatian)
|
ljesnjak |
NEDERLANDSE
NAAM (Dutch)
|
Hazelnoot,
hazelaars, hazelnotenstruik, Gewone hazelaar, (Bosnoot) |
NOORWEGEN
(Norwegian)
|
haselnött, hassel |
POOLS
(Polish)
|
orzech laskowy,
leszczyna, leszczyna pospolita; orzech laskowy (vrucht) |
PORTUGEES
(Portugese)
|
avelaeira;
Aveleira; Avellâ (vrucht), avelă, a |
ROEMEENS
(Romanian)
|
alun comun; aluna
(vrucht) |
RUSSISCH
(Russian)
|
leshhina
obyknovennaja, oreshnik-leshhina, oreshnik lesnojj, (mmjelkij
arjeschek) |
Serbokroatisch
|
leska |
SERVISCH
(Serbian)
|
(leschnjak) |
SLOVAK
|
lieska; lieskový
orech (vrucht) |
SLOVEENS
(SlOVENIAN)
|
lieskový, oriesok |
SPAANS
(Spanish)
|
Avellano, avellano
europeo; nochizo; avellana (vrucht) |
TSCHECHISCH
|
liskový orech,
liska obecná |
TURKS
(Turkish)
|
findik, findik a`gaci; |
UKR
(Ukrainian)
|
(liBkowyj horich) |
ZWEEDS
(Swedish)
|
Hasselnöt,
hasselnöt-en, hassel |
??
|
?? |
Betekenis wetenschappelijke naam:
De geslachtsnaam Corylus komt van het Griekse 'korulos' of 'krylos',
een hazelaar.
De soortaanduiding avellana betekent afkomstig van Avella/
avellino (Zuid-Italië). -- Infobronnen:
|
- Plantenziekten: bescherming van cultuurgewassen en openbaar groen, door
A. Hallemans. (6de uitgave - 1993)
- 19de Rassenlijst voor groot-fruitgewassen (1999) ISSN 0169-6750 Correspondentieadres:
Centrum voor Plantenveredelings- en Reproduktieonderzoek (CPRO-DLO),
Postbus 16 te 6700 AA Wageningen. (Nederland)
Telefoon 0217-477001, fax 0317-418094, E-mail: j.j.bakker@cpro.dlo.nl
Internetadres CPRO website: http://www.pri.wur.nl/
Bestelwijze rassenlijst GROOTFRUITdoor f 43,50 over te
maken op Rabobanknr. 2003.01.357 van de NFO
onder vermelding "Rassenlijst Grootfruit"
(Hazelaar in bloei.Afb.
van mbleeker@euronet.nl) |
Nog meer informatie over hazelnotenrassen, snoei en
verzorgingstips nodig?
Zie "Groente & Fruit Encyclopedie" . Auteurs Luc
Dedeene en Guy De Kinder. Uitgeverij Groenboekerij (Kosmos). Nur 423;
formaat 21 x 29,7 cm; ruim 600 illustraties; omvang
408 pagina's. Verschenen februari 2004 (1ste druk) .
Internetlinks: (10/2001)
Corylus
diseases
Noisetier
et noisettes
Mark Riegers's Fruit crop page
Kan je Corylus avellana in nog andere talen vertalen? Graag
een berichtje!
|
