Houtwal.be --> Fruit ABC-encyclopedie --> Vermeerderen fruitsoorten  -> Overzicht stekken -> Winterstekken of houtstekken uitplanten.


Fruit in de tuin: eenvoudige plantenvermeerdering met winterstekken.

Winterstekken/ houtstekken uitplanten in het vroege voorjaar.

 Auteur : Guy de Kinder -  www.houtwal.be

Het uitplanten van winterstekken of houtstekken in volle grond. Steek de stekken 1/2 tot 2/3 diep op grond die afgedekt is met zwarte plastiekfolie. Vroeg uitplanten (februari-maart) op zwarte plastiek geeft de beste beworteling en groei. Gebruik goed verteerde mest voor een optimale groei en om verbranding te voorkomen.


Tijdstip om winterstekken uit te planten.

Nog voor de wortelvorming zal men winterstekken/ houtstekken uitplanten in volle grond. Meestal is dit tussen einde februari en half april. Vroeg uitplanten geeft meestal een betere groei, dan laat uitplanten. 
De meeste stekken hebben dan wondweefsel (callus) gevormd.  

Eenoogstekken en lidstekken van bijvoorbeeld druiven, die in een pot of stekbak (kas & serre) werden opgekweekt, worden pas vanaf half mei uitgeplant. (Einde vorstgevaar)

Voorbereidend werk.

De winterstekken zijn meestal geknipt tijdens de maanden december - januari (februari).
Tijdelijk worden ze meestal ingelegerd of ingekuild. Het inlegeren/ ingraven gebeurt meestal aan een noordenmuur of op een andere beschutte plaats, met weinig zon.

Plantensoorten die gemakkelijk wortelen, kunnen zelfs in maart nog geknipt worden en mogen onmiddellijk uitgeplant worden. Gemakkelijk wortelende fruitsoorten zijn zwarte bessen (Ribes nigrum), jostabessen (Ribes 'Jostaberry'), rode aalbessen/ trosbessen (Ribes rubrum), witte aalbessen/ trosbessen en vlier (Sambucus nigra). Steklengte 25 - 30 cm. De sterkste en stevigste eenjarige twijgen geven normaal de beste resultaten.

Plant men te laat uit, dan zal men onvermijdelijk de kleine worteltjes afbreken. Je kan dus best uitplanten na de callusvorming indien het weer en de grond in orde zijn. Het uitplanten voor half maart geeft meestal de beste resultaten. Belangrijk is dat de grond en de weersomstandigheden optimaal zijn. 

De grond goed voorbereiden op het uitplanten van de hout- of winterstekken.  

Bemesting van een winterstekkenperceel:

Voor een optimale groei van de stekken kan enkele maanden voordien, de grond bemest worden met goed verteerde stalmest en champignonmest . De grond kan ook verbeterd worden door een laagje compost oppervlakkig in te werken. De grond zal hierdoor voedzamer en humusrijk worden, zodat je een goede beworteling en mooi ontwikkelde scheuten verkrijgt.

Goede grondstructuur en grondvochtigheid:

De grond mag niet te nat zijn voor de laatste grondvoorbereidingen.
Maak de grond voldoende los en laat hem enkele dagen bezakken.

Grondoppervlakte afdekken met zwarte plastiekfolie:

Later heb je dan geen last meer van onkruidgroei. Ook de vochtigheid en warmte blijft beter in de grond.
Deze zwarte plastiek moet gespannen worden op grond die goed verkruimeld en vochtig is. 

Op zwarte plastic kan je gaten prikken waar de houtstekken moeten komen.

Betere beworteling van houtstekken op zwarte plastiek:

De lukking (beworteling) van de stekken is op zwarte plastic meestal veel beter dan op gewone grond.  Dit komt door de hogere grondtemperatuur en het minder kunnen uitdrogen van de grond.

Plantafstanden voor winterstekken.

Heesters (sierstruiken) en bessenstruiken (houtig kleinfruit) mogen tamelijk dicht geplant worden. Bijvoorbeeld op een plantafstand van 10 (15) x 30 cm. Afhankelijk van de plantensoort is dit 8 - 10 stekken per strekkende meter. Dunne stekken worden soms dichter uitgeplant, omdat het slagingspercentage hier meestal lager is.

Winterstekken van fruitboomonderstammen die later in de zomer geoculeerd worden, kan je beter wat ruimer planten. (vb. 20 x 50 cm).
Te dicht uitplanten geeft meer kans op schimmelontwikkeling en meer mislukking van de oculaties/ schildgriffels.

Zie ook "Fruit ABC Stekkalender fruitsoorten"

Plantdiepte voor winterstekken.

Men laat 3 tot 4 knoppen/ ogen boven de grond. Men neemt soms ook gewoon 1/2 tot 2/3 van de houtstek onder de grond. (Bij een steklengte van 25 cm blijft dan 5- 8 cm boven de grond)

Tips bij het uitplanten van de houtstekken.

- Winterstekken van fruitboomonderstammen en van kruisbessen kan men later op 1 forse scheut terugsnoeien.
Bij winterstekken van sierstruiken en bessenstruiken behoud men zoveel mogelijk scheuten.
- Bij het uitplanten let men er goed op dat de ogen/knoppen naar boven gericht zijn. Stekken die omgekeerd in de grond zitten, kunnen normaal niet groeien.
- Belangrijk is ook de houtstekken aan de basis goed aan te drukken, zodat ze niet uitdrogen. 
- Kromme stekken kan men met de boog in de lijnrichting uitplanten.
- Indien men meerdere rassen/ cv's uitplant, dan is het belangrijk de eerste en laatste van een cv te voorzien van een duidelijk etiket. Je kan ook een plantschema opmaken van de verschillende plantensoorten en cultivars.

- Stekken die in pot zijn opgekweekt in een kas/ serre, moeten goed afgehard worden vooraleer ze buiten worden geplant. Staan ze in het blad, dan kan je beter tot begin mei wachten, vooraleer buiten uit te planten. O.a. vijgen en druiven.

- Meestal zal men de stekken zo recht mogelijk uitplanten. Mooi verticaal uitgeplante stekken groeien beter dan schuin geplante stekken.

- Indien je zonder zwarte plastic werkt, kan je op de goed bewerkte, plantklare grond met een spade slippen/ gleuven maken. Per gleuf/ slip kan je 1 of 2 houtstekken in de grond stoppen.

- Ruim uitplanten is gemakkelijker voor de onkruidbestrijding. Met de hak/ schoffel zou je overal goed moeten tussen kunnen werken.

Ribes uva-crispa: kruisbes, stekelbes Ribes rubrum (red): rode trosbes Ribes rubrum (white) Ribes nigrum Sambucus nigra: vlier, vlierbes

 

Veel tuinplezier!

Guy De Kinder - www.houtwal.be
21/11/13

Bronnen - Literatuur - foto's :
Winterstekken in volle grond uitplanten (maart)

Fruitindex bij plantennomenclatuur 
 
 

 

Vragen? Discussieforum en http://twitter.com/gdekinder